Gwara warmińska dziedzictwem kulturowym

Gwara warmińska dziedzictwem kulturowym

Decyzją ministra kultury i dziedzictwa narodowego gwara warmińska została wpisana na listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego. Jest to pierwszy wpis na tę listę z terenu Warmii i Mazur.

Wniosek o wpisanie gwary na listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego złożyli jesienią ubiegłego roku znawcy tej gwary i jej popularyzatorzy: historyk i regionalista prof. Izabela Lewandowska z Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego oraz rodowity Warmiak i autor książek o kulturze i życiu na dawnej Warmii Edward Cyfus.
Gwara warmińska jest, w porównaniu do innych gwar, bardzo miękka. Charakteryzuje ją przed wszystkim to, że “i” po spółgłoskach dźwięcznych “b” i “w” brzmiało jak “zi, przez co np. słowo kobieta wypowiadano jako “kobzita”. Po spółgłoskach bezdźwięcznych “f”, “p” należało wymawiać “i” jako “si” np. piwo jako “psiwo”. Warmiacy używali też średniowiecznej koniugacji i deklinacji mówiąc “mawa” na współczesne “mamy”, czy “będziewa” na “będziemy”. Bardzo charakterystyczną cechą tej gwary było stawianie “ł” przed “o” np. “łorać” na czynność orania. Warmiacy używali też słów zapożyczonych z jęz. niemieckiego np. “glanc” to połysk, “kesel” to kocioł.
Gwarą warmińską mówi dziś garstka głównie starszych ludzi, ale młodsi chcą się jej uczyć. Świadczy o tym m.in. zainteresowanie konkursami gwary dla uczniów, które organizuje szkoła w Dywitach. Ilu jest tych, co biegle gwarą mówią – nie wiadomo, ponieważ nikt nie prowadził w tym kierunku badań naukowych.
Krajowa lista niematerialnego dziedzictwa kulturowego gromadzi żywe w danych regionach tradycje, czy zwyczaje do czego zobowiązuje nasz kraj Konwencja UNESCO podpisana w 2003 roku. Na tej liście znajduje się m.in. krakowska tradycja szopek, pochód Lajkonika, czy procesja Bożego Ciała w Łowiczu.

http://wiadomosci.onet.pl/olsztyn/gwara-warminska-na-liscie-niematerialnego-dziedzictwa-kulturowego/48j1qe

Previous Dzień Flagi Rzeczypospolitej Polskiej
Next Zapadł wyrok w sprawie oprawców Barego

You might also like

Wiadomości Region 0 Comments

Dwie młode kobiety zginęły, a dwie inne zostały ranne w wypadku pod Elblągiem

Dwie młode kobiety zginęły, a dwie inne zostały ranne w wypadku samochodowym, do którego doszło w niedzielę nad ranem na drodze krajowej nr 22 między Elblągiem a Malborkiem. Nastolatki wracały

Wiadomości Region 0 Comments

Wypadek gimbusa – 10 uczniów trafiło do szpitala

Na terenie powiatu nidzickiego autobus przewożący gimnazjalistów uderzył w drzewo. Dziesięcioro dzieci oraz kierowca trafili do szpitala w Działdowie na obserwację. Policjanci badają okoliczności tego zdarzenia. Wczoraj około godziny 14.00

Wiadomości Region 0 Comments

Tragiczny wypadek koło Ostródy

Policjanci pod nadzorem prokuratora pracują na miejscu śmiertelnego wypadku drogowego, do którego doszło na krajowej „siódemce”. Ze wstępnych ustaleń wynika, że kierowca samochodu ciężarowego, który poniósł śmierć na miejscu, nagle

0 Comments

No Comments Yet!

You can be first to comment this post!

Leave a Reply

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.